21. maj Dan nezavisnosti Crne Gore

Na samom početku XXI vijeka stvoreni su uslovi za pokretanje pitanja nezavisnosti Crne Gore. Marta 2002. godine potpisan je Beogradski sporazum kojim je redefinisana zajednička država Srbije i Crne Gore – SR Jugoslavija. U februaru 2003. godine forimrana je Državna zajednica Srbija i Crna Gora, a konstituisana je kao savez dvije nezavisne države koje ravnopravno učestvuju u upravljanju zajedničkim poslovima. Države članice su dobile pravo da nakon tri godine na referendumu odluče o državno-pravnom statusu.

Pravo Crne Gore da organizuje referendum o nezavisnosti priznaje Evropska unija a Venecijanska komisija Savjeta Evrope, krajem 2005. godine, propisuje pravila kojim je za odluku o nezavisnosti neophodno obezbjediti podršku 55% izašlih birača. Nakon usvajanja Zakona o referendumu marta 2006. godine, Vlada Crne Gore pozvala je OEBS i Savjet Evrope da imenuje posmatrače koji će kontrolisati referendumski proces u svim fazama. Poslanici Skupštine Crne Gore odlučili su da slovački diplomata František Lipka bude predsjednik referendumske komisije.

Krajem marta 2006. godine od parlamentarnih i vanparlamentarnih stranaka formirana su dva bloka: suverenistički i unionistički. Na čelu bloka za nezavisnost bio je Milo Đukanović predsjednik Vlade, dok je na čelu političke grupacije koja se zalagala za očuvanje zajedničke države sa Srbijom bio Predrag Bulatović.

Referendum o državno-pravnom statusu Crne Gore održan je 21. maja 2006. godine. Referendumsko pitanje je glasilo: „Želite li da Republika Crna Gora bude nezavisna država sa punim međunarodno-pravnim subjektivitetom?“. Na birališta je izašlo 419.240 građana ili 86,49% upisanih. U prilog nezavisnosti izjasnilo se 230.661 ili 55,5% a za očuvanje državne zajednice 185.002 ili 44,5% birača.

Nakon verifikacije izvještaja Republičke referendumske komisije, Skupština Crne Gore je 3. juna 2006. godine donijela Odluku o proglašenju nezavisnosti Crne Gore. Crna Gora je ubrzo primljena u evropske asocijacije, a 28. juna 2006. godine postala je i 192. članica Ujedinjenih nacija.

Svim našim učenicima, nastavnom kadru i svim građanima čestitamo

21. maj Dan nezavisnosti Crne Gore!